Een wolf in actie

Een babbel over stress …

Stress, ooit een levensreddend mechanisme …

Ik doe een straffe uitspraak: ‘Zonder stress zou de mensheid al lang geleden uitgestorven zijn!’ Misschien geloof je me niet, als ik zeg dat een gezonde dosis stress van levensbelang is. Zonder dat aangeboren stressmechanisme in ons, zouden wij onvoldoende alert reageren bij gevaar, en dat zou ons al gauw het leven kosten. Denk maar aan die oermens, die oog in oog kwam te staan met een gevaarlijk dier. Drie mogelijke reacties had die mens: Fight, flight or freeze! – Vecht, vlucht, of sta stokstijf stil!

Op dat eigenste moment komt een cascade aan stressreacties in het lichaam tot stand. Alles wat nodig is om uit de benarde situatie weg te komen, krijgt een boost. Al wat niet nodig is, wordt op een laag pitje gezet. Je hart gaat sneller slaan, je ademt vlugger, want er moet extra zuurstof naar je spieren toe. Je gaat meer gefocust kijken, je hoort scherper, je ruikt meer, … Je bent helemaal in het hier en nu aanwezig. Je hersenen geven een signaal aan je bijnieren, en adrenaline en cortisol worden vrijgemaakt. Je bloedsuikerspiegel stijgt, zo heb je energie voorhanden om te vechten of te vluchten. Je spijsvertering en je drang tot voortplanten komen op een laag pitje te staan. Het bloed trekt weg uit je huid, waardoor je ongevoeliger wordt voor pijn en je bij een kleine kwetsuur minder gaat bloeden. Je immuunsysteem krijgt minder energie, je moet nu eerst overleven, en dat vraagt alles wat je lichaam geven kan.

Immers, in dat ene moment komt het erop aan dat ik vol energie ben om te vechten of om hard weg te lopen. Stress geeft me net dat beetje extra waardoor ik mezelf overstijg. Op die manier maak ik het meeste kans om te overleven in moeilijke omstandigheden.

… en nu een ziekmaker van jewelste!

Als wij nu het woord ‘stress’ in de mond nemen, dan denken wij echter veeleer aan iets wat ons ziek maakt. En op vandaag is dat wellicht ook zo. Dat komt omdat het stressmechanisme ook in gang schiet als dat strikt gezien niet zou hoeven. Vroeger waren dit de stressoren:

  • gevaar, bijvoorbeeld als je oog in oog stond met een roofdier, of bij brand of overstroming of een aardbeving
  • honger en dorst
  • een te koude of te warme omgeving

Nu zijn de stressoren van een heel andere aard:

  • een deadline die je moet halen, vaak keer op keer
  • de dagelijkse files, met bijbehorende verkeersagressie
  • zoveel negatieve nieuwsberichten die uur na uur op ons afkomen
  • de baas of de collega’s die op je systeem werken
  • spanningen thuis, die er het afgelopen anderhalve jaar beslist niet beter op geworden zijn

Die continue stroom van stress maakt ons ziek, en wel om twee redenen. Een eerste reden is dat de stress op onze dagen maar blijft duren. Voor velen is de dag een aaneenschakeling van stressfactoren: Haastig opstaan en ontbijten, want je moet op tijd vertrekken, wil je op tijd op het werk arriveren. En hopelijk duurt die file vandaag niet al te lang of heeft de trein niet al te veel vertraging. Want op het werk moeten deadlines gehaald worden. En zo gaat het maar door, de hele dag lang, en dat week in week uit, jaar in jaar uit.

Een tweede reden waardoor wij ziek worden door stress, is dat onze reactie op stressors geen ontlading biedt. Eigenlijk hoort als antwoord op een stressvolle situatie altijd een moment van beweging. Vechten of vluchten zijn daar schitterende voorbeelden van. Maar zeg nu zelf, je kunt toch niet op je leidinggevende gaan slaan omdat hij jou een deadline geeft. En het is niet echt een oplossing om uit de file weg te komen door dan maar zelf te gaan lopen. In elke stresssituatie wordt energie in ons opgebouwd, die wij niet kwijt raken. Gevolgen zijn: hart- en vaatziekten, een te hoge bloedsuikerspiegel en dus diabetes, slapeloze nachten omdat we niet meer tot rust komen en vervolgens ook klachten van depressieve aard, spijsverteringsproblemen, een verminderde vruchtbaarheid, …

Wat dan te doen?!?

Ook hier kunnen we op twee fronten werken:

  • stress vermijden waar mogelijk:
    • als de week al stressvol is, vrijwaar dan het weekend minstens een beetje
    • geef minder aandacht aan negatieve berichtgeving, kijk of luister wat minder naar het nieuws, bijvoorbeeld
    • moet je thuiswerken, wees dan eerlijk met jezelf, durf een eind te maken aan je dagtaak
    • wees niet voortdurend bereikbaar, durf die GSM al eens achter te laten
  • opgebouwde spanning bewust leren loslaten:
    • bouw regelmatige beweging in je dag in, in het klein (je even uitrekken aan de computer, naar het toilet, iets te drinken gaan halen, …) en in het groot (een dagelijkse wandeling, joggen, dansen, zwemmen, tuinieren, …)
    • leer een relaxatietechniek en gebruik die regelmatig: yoga, mindfulness, bodyscan, bewust ademhalen, relaxatieoefeningen
    • zoek een vertrouwenspersoon, met wie je kunt praten over wat jou stress geeft, iemand die over je schouder meekijkt en jou aanwijst wat je zou kunnen doen om de stress in je leven beter te kunnen hanteren
    • kies voor massage om opgebouwde spanning weg te werken, of laat je lichaam weer in balans brengen met voetreflexologie
    • en dan zijn er natuurlijk ook nog Bachbloesems, voedingssupplementen en kruidenpreparaten die verlichting kunnen brengen

Heb je last van stressklachten, weet dan dat je bij mij of bij één van mijn collega’s gezondheidsbegeleiders terecht kunt voor dit soort ondersteuning.

 

Dit artikel maakt deel uit van GEZONDHEID-WIJZER door Hilde Ryckewaert, Consulent Natuurlijke Gezondheidszorg. Wil jij ook tweewekelijks de GEZONDHEID-WIJZER in je mailbox krijgen, vul dan onderstaand formulier in.

Een nieuwe kijk op … corona

Misschien had je het al door, of misschien ook nog niet … maar met deze website én met mijn bezig zijn als gezondheidsbegeleider sta ik voor ‘een nieuwe kijk op gezondheid’. Het spreekt dan ook vanzelf dat een pandemie zoals deze coronacrisis mij een uitdaging biedt. Ik voel me getriggerd om ook ‘anders’ te gaan kijken, ‘nieuw’ te gaan kijken naar deze bijzondere situatie. Kijk je even met mij mee?

Een wake-up-call

Elke ziekte in het leven van een mens is een wake-up-call. Het is alsof het leven zelf je wil zeggen: ‘Hé, word eens wakker, want zoals je nu bezig bent, zo kan het niet verder!’ Misschien werk je te hard of eet je ongezond of kom je te weinig in beweging. Misschien leef je veel te oppervlakkig of naast je schoenen of met je kop in de wolken. Misschien heeft het leven iets met je voor, dat door jouw manier van leven niet tot ontplooiing kan komen.

En dan, ja, dan word je ziek …

Eerst waren er wellicht al wat signalen. Je voelde je niet helemaal gelukkig, misschien zelfs wat depressief. Je had meer en meer moeite om ’s morgens je bed uit te komen. Je bleef maar bezig, een beetje verveeld en zonder pit, maar je hoopte met al je drukte dat landerige gevoel te kunnen verdrijven. En weet je, voor een tijdje lukte dat misschien zelfs wel … maar als jij niet leerde wat het leven je wilde zeggen … dan komt onvermijdelijk dat negatieve gevoel terug. ‘Wie niet horen wil, moeten voelen’, zeggen ze wel eens. En dus, als je weigert te luisteren naar wat het leven je wil aanreiken, écht te luisteren én daaraan te gehoorzamen, dan word je ziek.

Nee, ziekte is geen straf. Geen ‘Zie je nu wel, nu zit je met de gebakken peren. Nu moet je de gevolgen maar dragen.’ Ziekte is een uitnodiging – de zoveelste wellicht – om stil te vallen en nu eens eindelijk echt te kijken naar wat er gaande is. Geef je aan die oproep gehoor, dan staat je een hernieuwde gezondheid te wachten.

Corona: een wereldwijde wake-up-call

Ziekte is een uitnodiging om stil te vallen, een uitnodiging om te kijken naar wat er gaande is, een uitnodiging tot een andere manier van leven. Is het niet dat wat er nu wereldwijd gaande is?

O, er waren al wel wat signalen vooraf: terrorisme dat hand over hand toeneemt, vluchtelingen die van overal op ons afkomen, welvaartsziekten waar steeds meer mensen onder lijden, de opwarming van de aarde en alle andere milieukwesties, … De wereld staat in brand. Zoals het nu gaat, kan het niet verder.

En wij, we luisteren niet. We gaan maar door … tot corona ons overvalt. Van de ene dag op de andere valt de hele wereld stil. En in die stilte valt te horen welke richting het met de wereld én met ons eigen leven misschien wel uit wil gaan. Luister je even mee?

  • Misschien worden we uitgenodigd om te leven met minder haast en minder rush en minder stress, leven op een ‘Blijf in uw kot’-tempo, als het ware.
  • Of we horen de roep om weer tijd te maken voor onze maaltijden: zelf koken met verse producten, samen tafelen in alle rust, dankbaar zijn omdat we te eten hebben, …
  • Valt het ook jou op dat je weer meer contact maakt met de natuur? Je gaat veel meer wandelen of fietsen. De zon nodigt je uit om meer tijd buiten door te brengen. Je werkt in de tuin en je ziet de natuur weer tot bloei komen. Een rivier, een boom, een vogel, een bloem , een insect, … ze kunnen je opeens weer boeien.
  • Voor mij valt ook te horen dat ik misschien wel met minder toe kan komen dan ik dacht. Ik koop minder, leef wat meer ‘puur’, en dat spaart ook centen uit.

Een uitnodiging ook om anders met ziekte om te gaan

In deze coronacrisis zien we dat weinig jonge mensen ziek worden, maar dat het vooral ouderen zijn die sneuvelen. Het valt ook op dat chronisch zieke mensen veel gevoeliger zijn aan corona, ernstiger ziek worden en er ook vaker aan sterven. En juist dat vertelt mij dat wij met onze gezondheidszorg op een verkeerd spoor zitten.

  • Door het voortdurend onderdrukken van symptomen – diarree, koorts, een snotneus, hoofdpijn, … alles wordt met een pilletje geblokkeerd – geven wij ons lichaam niet de kans zich zelf tegen ziekte te leren verweren.
  • Met vaccinaties allerhande proberen we zelfs te voorkomen dat we nog ‘gewone’ ziektes krijgen. Ook hier wordt ons lichaam de kans ontnomen om voor zichzelf te leren opkomen. Ons immuunsysteem wordt slapend of sluimerend gehouden, het mag nooit eens op volle kracht aan het werk.
  • In onze gezondheidszorg wordt amper aandacht gegeven aan een gezonde levensstijl. Het immuunsysteem krijgt niet de juiste voeding, de juiste ontspanning, de juiste beweging, de juiste mindset, … om in tijden van nood voor ons in de bres te kunnen springen.
  • Te veel mensen lijken wel gezond, maar zijn dat niet. Ze slikken dagelijks medicijnen, en zijn dus chronisch ziek. Hun zelfgenezend vermogen kan niet optimaal werken, want ze blijven volharden in hun ziekmakende manier van leven én ze slikken vergif daar bovenop. Is het dan te verwonderen dat deze mensen meer vatbaar zijn voor een ziekte als corona?

Voor mij het is het duidelijk. Als onze gezondheidszorg niet een ommezwaai maakt, dan zal corona niet het laatste virus zijn dat ons zo onderuit haalt. En dus blijf ik ijveren voor ‘een nieuwe kijk op gezondheid’!

Dit artikel maakt deel uit van GEZONDHEID-WIJZER door Hilde Ryckewaert, Consulent Natuurlijke Gezondheidszorg. Wil jij ook tweewekelijks de GEZONDHEID-WIJZER in je mailbox krijgen, vul dan onderstaand formulier in. 

%d bloggers liken dit: