Ik hoef het je niet te vertellen, je zag en je voelde het vast zelf al wel: de winter met z’n kou en met z’n nattigheid komt eraan. Als vanzelf gaan de gedachten uit naar dikke jassen en mutsen en handschoenen, of zelfs naar alleen maar binnen blijven, waar het tenminste warm is …
Wel, daar ga ik vandaag eens lekker tegen in. Ik daag je uit om dat wisselvallige weer te trotseren. Jawel, ik nodig je uit: neem eens effe een duikje in de kou!
Over verschillende soorten stress
Stress en stress is twee.
Er is wat we noemen de negatieve stress, de ondermijnende stress, de stress waarvan je me niet zult horen vertellen dat die iets goeds in zich heeft. Echt niet! Het gaat om wat we gewoonlijk als stress aanduiden: te hoge werkdruk, urenlang in de file moeten staan, geldgebrek en alle spanning die dat met zich meebrengt, pesterijen en aanslepende ruzies, … Kortom, alles wat je het gevoel geeft je te overweldigen, je onderuit te halen, je onder voortdurende spanning te zetten.
Maar er bestaat ook zoiets als ‘positieve stress’. Het gaat hier om een kortdurende blootstelling aan een zekere spanning, die ervoor zorgt dat je lichaam eventjes uit de comfortzone wordt gehaald. Je moet maar eens denken aan die stress waar onze voorouder, de oermens, mee geconfronteerd werd. Plots oog in oog met een gevaarlijk beest moest hij vechten of vluchten voor zijn leven. De adrenaline stroomde door zijn lijf. Hij ging het gevecht aan of liep voor zijn leven … en als hij ’t overleefde, kwam daarna een periode van rust en ontspanning. Even stress en daarna recup.
Maar er was meer in het leven van die oermens: hij trotseerde extreme warmte en extreme kou, kende periodes van honger en dorst, moest pijn verdragen, … en dat alles maakte zijn immuunsysteem meer flexibel. En juist die flexibiliteit van je immuunsysteem is een groot voordeel als het gaat om je gezondheid. Je maakt er als het ware je zelfgenezend vermogen sterker door.
Tips om gezonde stress in je leven toe te laten …
… en dus ook jouw zelfgenezend vermogen een handje toe te steken!
- Trek eens niet je jas aan als je even kortdurend de kou in moet. Je zult voelen hoe je huid als het ware samentrekt om de warmte binnen te houden. Je begint misschien zelfs wel te rillen. En als je daarna weer binnen komt, krijg je het heerlijk warm. Let wel, een heel belangrijk begrip is hier ‘kortdurend’. Ga je een uur wandelen in deze kou, trek dan liefst wel een jas aan, tenzij je al aan die al te kleine dingen gewoon bent geraakt.
- Hetzelfde kun je bereiken met het je blootstellen aan extreme warmte. Dat kan in de zomer, in de zon, maar dat kan ook door regelmatig eens naar de sauna te gaan. In dat geval gaat je huid helemaal open om die overtollige warmte af te voeren. Trouwens, als je op een goeie manier gebruik maakt van de sauna, wordt het een wisselend blootgesteld zijn aan extreme warmte en aan koud water om weer af te koelen. En je lichaam leert flexibel met beide om te gaan.
- In dezelfde lijn door kan ik je ‘wisseldouches’ aanraden. Je begint met een paar minuten warm water en gaat dan plots over naar een tien tot twintig seconden koud water. Die periodes wissel je een paar keer met elkaar af. Je eindigt met koud water. Deze manier van jezelf blootstellen aan wisselend warm en koud water brengt je enorme gezondheidsvoordelen: je krijgt meer energie, het helpt je weerstand verhogen, je krijgt een betere doorbloeding, spieren en huid worden gestimuleerd, enz.
- Een andere manier van gezonde stress bestaat er uit eens een maaltijd over te slaan. Hier wordt je lichaam uitgedaagd de reserves aan te spreken. Het moet overgaan van verbranden wat direct voorhanden is naar het putten uit reserves in spieren en vetlagen. Dit principe heet ‘intermittent fasting’, vrij vertaald: vasten met tussenpozen. Je kunt beginnen met de tussendoortjes eruit te halen. Je eet dan enkel ’s morgens, ’s middags en ’s avonds. Tussendoor geen voedsel, maar ook geen energierijke dranken. Water, zwarte koffie of pure thee mogen wel. Kan je dit al aan, sla dan af en toe eens één van die hoofdmaaltijden over. Het meest positieve effect krijg je als je de duur van het niet eten langer maakt, dus als je ontbijt of avondmaal overslaat. Dan hoef je niet alleen reserves aan te spreken, maar je spijsverteringsstelsel krijgt ook eens wat langer congé.
- Een andere vorm van ‘wisselstress’ is de intervaltraining binnen de sportwereld. Dan ga je vb. wandelen of joggen en binnen dit gewone stramien ga je af en toe even de snelheid opvoeren tot je aan je grens komt. Je hartslag gaat de hoogte in, je ademhaling gaat vlugger, je bloed stroomt krachtig door je lichaam heen. Ook hier is het juist de afwisseling tussen gewoon en even je eigen grenzen uitdagen die het grootste gezondheidsvoordeel oplevert.
- Ik geef je nog een laatste voorbeeld, en ik hoop dat jij dan in je eigen leven je eigen uitdagingen vindt en creëert. Je kunt ook eens een nachtje bewust veel minder slapen. Af en toe eens opstaan voor dag en dauw kan beslist geen kwaad, eerder integendeel. Eens wat later je bed in kan in principe ook geen kwaad, alleen, je wordt er niet gezonder op als die tijd ingevuld raakt met TV, gaming of smartphonegebruik. Gebruik die extra tijd liever voor een wandeling in de natuur, voor wat meditatie of om iets anders te doen waar je gewoonlijk geen tijd voor hebt.
Voordelen van een flexibel lichaam
Inderdaad, dat is wat we doen met al deze vormen van positieve stress: we creëren een flexibel lichaam. We maken ons lichaam als het ware gewoon om regelmatig de comfortzone te verlaten. We dwingen ons lichaam om de noodscenario’s alert te houden. Je zou het kunnen vergelijken met een onverwachte brandveiligheidsoefening. Plots gaat het alarm af en je wordt uitgedaagd om jezelf in veiligheid te brengen. Door dat af en toe te trainen, weet je als het eens echt nodig zou zijn als vanzelf wat je te doen staat.
Zo gaat het ook met je lichaam. Door het af en toe eens ‘onnodig’ uit te dagen, leert je lichaam alert te reageren. En als het dan eens echt nodig is, is je lichaam in staat van paraatheid. Het weet precies wat het moet doen om de gegeven moeilijkheden het beste te overwinnen. Kortdurende stress is een zegen voor je immuunsysteem, het is een training van je zelfgenezend vermogen. Het bevordert absoluut je gezondheid!
Dit artikel maakt deel uit van GEZONDHEID-WIJZER door Hilde Ryckewaert, Consulent Natuurlijke Gezondheidszorg. Wil jij ook tweewekelijks de GEZONDHEID-WIJZER in je mailbox krijgen, vul dan onderstaand formulier in.